Türk erkeklerinin e-sağlık ve cinsel sağlık okuryazarlık düzeyleri ile fertilite sağlığı bilgi düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi: Tanımlayıcı araştırma

AMAÇ: Bu çalışmanın amacı erkeklerin e-sağlık ve cinsel sağlık okuryazarlık düzeyleri ile fertilite sağlığı bilgi düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir.
GEREÇ ve YÖNTEMLER: Kesitsel ve korelasyonel bir çalışma olarak tasarlanan araştırmaya, kolayda örnekleme yöntemi ile 415 erkek dahil edildi. Veriler Bilgi Formu, E-Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği (E-SOYÖ), Fertilite Sağlığı Bilgi Ölçeği (FSBÖ) ve Cinsel Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği (CSOYÖ) kullanılarak toplandı. Fertilite bilgisinin yordayıcılarını belirlemek için çoklu regresyon analizi yapıldı.
BULGULAR: Hiyerarşik çoklu regresyon analizinde, internet tutumunun fertilite bilgi düzeyini düşük düzeyde anlamlı olarak yordadığı; ancak modele cinsel sağlık okuryazarlığı eklendiğinde bu etkinin ortadan kalktığı belirlenmiştir. Cinsel sağlık okuryazarlığı fertilite bilgi düzeyinin anlamlı ve daha güçlü bir yordayıcısı olarak saptanmıştır. Modelin toplamda %11.4 oranında varyans açıklaması, fertilite bilgi düzeyinin çok boyutlu bir yapı olduğunu göstermektedir.
SONUÇ: Cinsel sağlık okuryazarlığı fertilite bilgi düzeyinin en güçlü yordayıcısı olarak belirlenmiş, internet tutumunun etkisinin bu değişken kontrol edildiğinde ortadan kalktığı saptanmıştır. Bulgular, fertilite bilgisinin yalnızca bilgiye erişimle değil, bilgiyi anlama ve değerlendirme becerisiyle ilişkili çok boyutlu bir yapı olduğunu göstermektedir. Bu doğrultuda, fertilite farkındalığını artırmaya yönelik müdahalelerin cinsel sağlık okuryazarlığını güçlendiren, erkekleri de kapsayan yapılandırılmış eğitim ve prekonsepsiyonel danışmanlık programlarına odaklanması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler: e-sağlık, cinsel sağlık okuryazarlık, fertilite sağlığı, erkek üreme sağlığı

Examination of the relationship between e-health literacy, sexual health literacy, and fertility health knowledge levels in turkish men: A descriptive study

OBJECTIVE: This study aimed to examine the relationship between e-health literacy, sexual health literacy, and fertility health knowledge levels among men.
MATRERIAL and METHODS: This cross-sectional and correlational study included 415 men recruited using a convenience sampling method. Data were collected using an Information Form, the E-Health Literacy Scale, the Fertility Health Knowledge Scale, and the Sexual Health Literacy Scale. Multiple regression analysis was conducted to determine the predictors of fertility knowledge.
RESULTS: In hierarchical multiple regression analysis, internet attitude was found to be a low but significant predictor of fertility knowledge; however, this effect disappeared when sexual health literacy was added to the model. Sexual health literacy emerged as a significant and stronger predictor of fertility knowledge. The model explained 11.4% of the total variance, indicating that fertility knowledge is a multidimensional construct.
CONCLUSION: Sexual health literacy was identified as the strongest predictor of fertility knowledge, and the effect of internet attitude became non-significant after controlling for this variable. The findings suggest that fertility knowledge is not solely related to access to information but also to the ability to understand and critically evaluate information. Accordingly, interventions aimed at increasing fertility awareness should focus on strengthening sexual health literacy and implementing structured educational and preconception counseling programs that include men.

Keywords: e-health, sexual health literacy, fertility health, male reproductive health